Powietrze przy ściankach wspinaczkowych zanieczyszczone gumą jak przy ruchliwych drogach

30 kwietnia 2025, 08:43

Wspinaczka ściankowa może być niebezpieczna dla... płuc uprawiających ją osób. Naukowcy z Uniwersytetu Wiedeńskiego oraz Politechniki Federalnej w Lozannie (EPFL) odkryli, że stężenie szkodliwych związków chemicznych pochodzących z podeszw butów do wspinaczki może by w sali ze ścianką równie duże jak na ruchliwej wielopasmowej ulicy dużej metropolii. Podeszwy butów do wspinaczki to specjalistyczne produkty o szczególnych właściwościach, podobnie jak opony samochodowe, mówi Anya Sherman z Uniwersytetu Wiedeńskiego, która w przeszłości badała wpływ pyłu pochodzącego ze ścierających się na jezdniach opon na ludzkie zdrowie.



Czasami najlepsze badania naukowe wychodzą przez przypadek

27 marca 2026, 11:08

Czasami najlepsze badania naukowe wychodzą przez przypadek, przyznaje profesor John Noonan z Wydziału Fizyki Auburn University w Alabamie. Szansa, że jakikolwiek teleskop spojrzy na kometę akurat w momencie, gdy ta się rozpada, jest niewyobrażalnie mała. A jednak taki niezwykły przypadek zdarzył się naukowcom korzystającym z Teleskopu Hubble'a. Co więcej, kometa K1 – jej pełna nazwa to C/2025 K1 (ATLAS) – wcale nie miała być przedmiotem badań.


Kometa najpierw zwolniła, a później zaczęła obracać się w drugą stronę

3 kwietnia 2026, 07:49

Niewielka kometa 41P/Tuttle–Giacobini–Kresák stała się obiektem ważnych badań, które rzucają nowe światło na dynamikę małych ciał Układu Słonecznego. Dane z Teleskopu Hubble’a wskazują, że kometa nie tylko znacząco zmieniła tempo rotacji, lecz najprawdopodobniej całkowicie odwróciła kierunek obrotu. To pierwszy taki przypadek, który udało się zaobserwować.


Eyjafjallajökull

Elektryczne wyziewy wulkaniczne

27 maja 2010, 14:29

Pionierskie badania wyziewów islandzkiego wulkanu Eyjafjallajokull przy pomocy specjalnie skonstruowanego meteorologicznego balonu dowiodły, że cząsteczki wulkanicznego pyłu są naładowane elektrycznie. Jakie mogą być skutki spotkania samolotu z taką chmurą?


Odkryto nową strukturę w Drodze Mlecznej

9 stycznia 2013, 12:42

Astronomowie zauważyli pierwszą "kość" Drogi Mlecznej. Odkrycie tej nowej struktury, chociaż trudno nazwać je niespodziewanym, jest bardzo istotne, gdyż obserwowanie kształtu naszej galaktyki jest trudne. Znajdujemy się przecież w jej wnętrzu.


Oumuamua to nie asteroida

29 czerwca 2018, 05:35

Oumuamua, a dokładniej 1I/2017 Oumuamua, pierwszy znany nam obiekt z przestrzeni międzygwiezdnej, który odwiedził Układ Słoneczny, nie jest asteroidą. To najprawdopodobniej kometa.


Test żagla słonecznego i wyprawa do najmniejszej asteroidy – zadania „autostopowicza” NEA Scout

21 stycznia 2022, 10:42

Za niecałe 2 miesiące, 12 marca, ma wystartować misja Artemis I, znana do niedawna jako EM-1 (Exploration Mission-1). Będzie to pierwszy, bezzałogowy, test Space Launch System oraz kapsuły Orion MPCV, które w przyszłości mają umożliwić powrót człowieka na Księżyc i załogową wyprawę na Marsa. Jednak Artemis I wyniesie też satelitę – NEA Scout – którego zadaniem będzie przetestowanie żagla słonecznego i dotarcie do najmniejszej asteroidy, jaką kiedykolwiek badano.


Dwa niezwykłe pierścienie wokół gwiazdy Fomalhaut. Rozmiar jednego zaskoczył naukowców

9 maja 2023, 08:07

Fomalhaut od lat przyciąga uwagę astronomów. Ta młoda gorąca gwiazda położona jest 25 lat świetlnych od Ziemi i widać ją jako najjaśniejszą gwiazdę konstelacji Ryba Południowa, którą w Polsce można zobaczyć jesienią nisko nad południowym horyzontem. Gwiazdę otacza wielki dysk pyłowy, ale dopiero Teleskop Webba pozwolił poznać szczegóły jego budowy i zobaczyć niezwykły wewnętrzny pierścień asteroid oraz przekonać się, jak jest olbrzymi.


Droga Mleczna w trzech wymiarach

5 sierpnia 2019, 13:38

W najnowszym numerze amerykańskiego tygodnika Science zespół polskich astronomów z Obserwatorium Astronomicznego UW, pracujący w ramach projektu The Optical Gravitational Lensing Experiment (OGLE), prezentuje unikalną, trójwymiarową mapę Drogi Mlecznej. Mapa przedstawia precyzyjny obraz naszej Galaktyki i dostarcza wielu nowych informacji dotyczących budowy i historii systemu gwiazdowego, w którym mieszkamy.


Naukowcy z Instytutu Chemii Fizycznej PAN badają cząsteczki o znaczeniu astrochemicznym

12 marca 2021, 05:46

Najnowsze badania naukowców z Instytutu Chemii Fizycznej Polskiej Akademii Nauk dotyczą nietypowych, wręcz egzotycznych molekuł, które zdają się być ciekawe z punktu widzenia astrochemii i być może uda się je kiedyś uchwycić w kosmosie.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk